De Draak in vogelvlucht

Feiten over 'De Draak'

• Naam: Drakenfontein
• Type: Monumentale fontein en beeldhouwwerk
• Locatie: Stationsplein, tegenover station ’s-Hertogenbosch
• Plaatsing: 1903
• Status: Rijksmonument sinds 1996. Bossche Encyclopedie

 

Ontstaansgeschiedenis en aanleiding

• De fontein is gerealiseerd op basis van een legaat uit 1894.
• Schenker: jonkheer Paulus Jan Bosch van Drakestein, Commissaris der Koning(in) in Noord-Brabant.
• Het monument is opgericht ter nagedachtenis aan zijn overleden echtgenote en tweelingdochters (overleden in 1881).
• Het was mede bedoeld als drinkwatervoorziening voor mens en dier. Erfgoed 's-Hertogenbosch

 

Ontwerp en uitvoering

• Ontwerper: Jules Dony, stadsarchitect van ’s-Hertogenbosch.
• Beeldhouwwerk: Jac en Jos Goossens.
• Metaalwerk: Firma Braat (Delft).
• Steenwerk: Firma Graudemans & Zonen.
• Aan het uiteindelijke ontwerp ging een prijsvraag vooraf, waarvan de bekroonde ontwerpen niet zijn uitgevoerd. Bossche Encyclopedie

Materiaal en vormgeving

• De fontein is uitgevoerd in natuursteen, brons, koper en verguld metaal.
• Centraal staat een grote vergulde draak op een zuil.
• Rondom bevinden zich kleinere draken en dierkoppen die water spuwen.
• Aan de voorzijde is een metalen reliëfplaat aangebracht met een allegorische herdenkingsvoorstelling. Erfgoed 's-Hertogenbosch

Iconografie en symboliek

• De draak verwijst naar de familienaam Bosch van Drakestein.
• Het motief sluit aan bij het beeld van ’s-Hertogenbosch als historische vestingstad in moerasgebied.
• Het familiewapen van Bosch van Drakestein is onderdeel van het ontwerp.
• Het devies luidt “Virtute et Labore” (Door deugd en arbeid). Erfgoed 's-Hertogenbosch

Gebruik en functie

• Hoewel bedoeld als drinkfontein, heeft het monument in de praktijk nauwelijks als drinkwatervoorziening gefunctioneerd.
• De betekenis is primair monumentaal en symbolisch. Bossche Encyclopedie

 

Beschadigingen en restauraties

• De Drakenfontein is meerdere malen gerestaureerd.
• In 2000 raakte het monument ernstig beschadigd door het loskomen van onderdelen.
• In 2020–2021 vond een grootschalige restauratie plaats, inclusief herstel van steen, metaal, techniek en verlichting. 's-Hertogenbosch.nl

 

Cultuurhistorische betekenis

• De Drakenfontein geldt als een iconisch herkenningspunt bij de entree van de stad.
• Het monument is een belangrijk voorbeeld van laat-19e-eeuwse stedelijke monumentale kunst.
• Het combineert herdenken, stedelijke identiteit en stadsverfraaiing. Erfgoed 's-Hertogenbosch